Obóz sportowy, a poziom wewnętrznego poczucia kontroli u dzieci trenujących piłkę nożną.

Aktualizacja: 21 sie 2019

Autor: Bartosz Zawidzki AWFiS Gdańsk



1.1. WPROWADZENIE


1.1.1. Poczucie kontroli


LOC (locus of control), a więc poczucie (lokalizacja) kontroli, które traktowane jest jako wymiar osobowości, kształtuje się w wyniku doświadczenia indywidualnego jednostki. Jest to tok społecznego uczenia się, które jako pierwszy opisał J.B. Rotter (1966). Odgrywana ono bardzo istotną rolę w sterowaniu naszym zachowaniem. To stwierdzenie pozwala wnioskować, iż stwarzając odpowiednie warunki możliwym jest ukształtowanie w młodym człowieku pożądanej lokalizacji kontroli. W przypadku sportu, tą pożądaną lokalizacją będzie wewnętrzne poczucie kontroli, gdyż działania zawodników okazują się być bardziej skuteczne. Osoby te lepiej radzą sobie w sytuacjach problemowych, gdyż pozwalają im one na wykazanie się swoimi umiejętnościami. [1] Dokładniejsza analiza wpływu poczucia kontroli na efektywność sportowca znajduje się w rozdziale 2.

Wspomnianą sytuacją środowiskową, która może korzystnie wpływać na proces uwewnętrzniania kontroli jest obóz sportowy. W trakcie jego trwania młodzi zawodnicy mają okazję do sprawdzenia swoich możliwości, wiedzy i umiejętności, skuteczności w radzeniu sobie w sytuacjach problemowych oraz samodzielności. Oczywiście zakładając, że opiekunowie stwarzają atmosferę gratyfikującą nawet najmniejsze sukcesy dziecka w osiąganiu samodzielności, udzielając pozytywnych wzmocnień, o których wpływie również traktuje rozdział drugi.


1.1.2. Cel badania


Celem badania było sprawdzenie, czy obóz sportowy ma wpływ na rozwój poczucia kontroli u dzieci w wieku od 7 do 10 lat oraz jaki jest kierunek ewentualnych zmian. Potwierdziłoby to, bądź zaprzeczyło powszechnej opinii na temat wychowawczego aspektu obozów oraz umocniło je jako narzędzie w pracy z dziećmi nad procesem uwewnętrzniania poczucia kontroli. Z punktu widzenia szkoleniowego celem było wykazanie czy obóz może być traktowanych jako sposób na poprawę nie tylko cech motorycznych i technicznych ale także pożądanych cech osobowości, którą bez wątpienia jest LOC wewnętrzne.

Oprócz określenia wpływu obozu na wynik ogólny w teście poczucia kontroli, celem było również sprawdzenie istotnych różnic na skalach S - sukcesów oraz P – porażek, a przez to sprawdzenia, czy obóz sportowy może mieć wpływ na postrzeganie przez dzieci rzeczywistości pod kątem ich kontroli nad zdarzeniami pozytywnymi jak i negatywnymi.


1.1.3 Pytania badawcze


1. Czy obóz sportowy ma wpływ na osobowość dzieci, a w szczególności na ich poczucie kontroli?

2. Czy obóz sportowy ma wpływ na sposób postrzegania odnoszonych sukcesów?

3. Czy obóz sportowy ma wpływ na sposób postrzegania odnoszonych porażek?


1.1.3. Hipotezy badawcze


I. Udział w obozie sportowym dzieci w wieku od 7 do 10 lat wiąże się ze zmianą lokalizacji poczucie kontroli.

II. Udział w obozie sportowym dzieci w wieku od 7 do 10 lat wiąże się ze wzrostem poziomu wewnętrznego poczucia kontroli.

III. Udział w obozie sportowym dzieci w wieku od 7 do 10 lat wiąże się ze wzrostem wewnętrznego poczucia kontroli w sytuacjach porażki.

IV. Udział w obozie sportowym dzieci w wieku od 7 do 10 lat wiąże się ze wzrostem wewnętrznego poczucia kontroli w sytuacjach sukcesu.


1.2. METODA

1.2.1. Osoby badane

Osobami badanymi było 39 chłopców w wieku od 7 do 10 lat trenujących piłkę nożną w klubach: Arka Gdynia - 25 chłopców oraz Dziecięca Akademia Piłkarska Włocławek - 14 chłopców. Wszyscy badani uczestniczyli w zgrupowaniach zimowych: Arka Gdynia od 07.02.2015 r. do 17.02.2015 r., DAP Włocławek od 10.02 do 20.02.2015 r. Obozy miały charakter sportowo-rekreacyjny. Staż trenowania chłopców wynosił od 1 roku do 3 lat. Dobór osób badanych do grupy ograniczało kryterium wieku.

Tabela 4 Osoby badane ze względu na wiek oraz klub.

- Klub Wiek (l.)

- Ilość

Arka Gdynia


7-8

16

DAP Włocławek


7-8

14

Arka Gdynia


9-10

9


1.2.2. Narzędzia badawcze


W badaniu użyto Kwestionariusza do mierzenia poczucia kontroli - KBPK (G. Krasowicz, A. Kurzyp-Wojnarska, 1990) oraz kwestionariusza Skali Poczucia Kontroli u Dzieci Przedszkolnych – SPK-DP (B. Szmigielska 1996). Oba kwestionariusze służą do badania poziomu poczucia kontroli: KBPK normalizacja dla młodzieży w wieku od 13 do 17, SPK-DP 4,6-7,11 lat. Oba kwestionariusze charakteryzują się zadowalająca zgodnością wewnętrzną, rzetelnością oraz trafnością diagnostyczną. Charakterystyk